Sáng thứ Sáu 20/11/2026, tại Vatican, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã tiếp phái đoàn của Hiệp hội Phúc lợi Công giáo Cận Đông (CNEWA) nhân dịp hiệp hội tròn 100 năm thành lập. Trong buổi tiếp kiến, Đức Thánh Cha cảm ơn công việc của hiệp hội đối với các cộng đoàn đang phải đối mặt với nghèo đói, xung đột, di tản và nhiều hình thức đau khổ khác, đồng thời gọi việc đồng hành với Kitô hữu Đông phương là “một công việc thiết yếu của niềm hy vọng”.

Một thế kỷ phục vụ các Giáo hội Đông phương
CNEWA được Đức Giáo Hoàng Piô XI thành lập cách đây đúng một thế kỷ, năm 1926, với sứ vụ nâng đỡ con người và các Giáo hội Công giáo Đông phương tại Trung Đông, vùng đông bắc châu Phi, Ấn Độ và Đông Âu. Từ ngày đầu thành lập, hiệp hội đã là một nhịp cầu liên đới giữa các cộng đoàn Kitô hữu Bắc Mỹ và các cộng đoàn ở phương Đông — Đức Giáo Hoàng Lêô XIV gọi đó là “một khí cụ quan trọng của tình liên đới” giữa hai phía của Giáo hội hoàn vũ.
Công việc của CNEWA không chỉ là cứu trợ khẩn cấp. Hiệp hội hỗ trợ giáo dục, y tế, nhu yếu phẩm thiết yếu và cứu trợ khẩn cấp cho người tị nạn — dành cho bất cứ ai đang cần, không phân biệt tôn giáo. Bên cạnh đó, hiệp hội còn nâng đỡ các giám mục và linh mục, đào tạo phụ nữ và nam giới cho vai trò lãnh đạo trong Giáo hội địa phương. Nhờ vậy, như Đức Thánh Cha nhận xét, CNEWA vừa đáp ứng những nhu cầu trước mắt của các cộng đoàn, vừa xây dựng đời sống và sứ vụ lâu dài của các Giáo hội.
Theo Đức Giáo Hoàng, chính qua những hoạt động cụ thể ấy mà “sự gần gũi của Giáo hội hoàn vũ trở nên cụ thể đối với vô số người, những người nếu không có sự giúp đỡ này có thể cảm thấy mình bị lãng quên hay bị bỏ rơi”.
Nỗi đau không phải là câu chuyện cuối cùng
Thông điệp của buổi tiếp kiến tập trung vào thực tế mà Kitô hữu Đông phương đang sống: trên khắp Trung Đông và nhiều vùng khác, họ vẫn đang chịu tác động của chiến tranh, bách hại, bất ổn và nghèo đói, và nhiều người đã buộc phải rời bỏ quê hương của tổ tiên mình — những vùng đất mà các Giáo hội của họ đã rao giảng Tin Mừng từ những thế kỷ đầu tiên của Kitô giáo.
Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã diễn tả mất mát ấy bằng một câu nói được cả hai hãng tin cùng trích lại: “Khi một gia đình Kitô hữu buộc phải rời bỏ quê hương, mất mát không chỉ là nơi ở: một cộng đoàn bị suy yếu, một truyền thống sống động bị đặt vào nguy cơ và sự hiện diện của Giáo hội bị suy giảm.”
Chính vì thế, ngài nhấn mạnh, việc đồng hành với Kitô hữu Đông phương ngay trên quê hương của họ là một công việc của niềm hy vọng. Khi những người này có lúc muốn buông xuôi, sự hiện diện của CNEWA nhắc họ rằng họ vẫn được nâng đỡ, và rằng đau khổ không phải là câu chuyện cuối cùng của họ. Bằng cách ở gần những người đang khốn khó và giúp các Giáo hội địa phương đáp lại nhu cầu của họ, hiệp hội giúp nhiều gia đình bám rễ lại trong cộng đoàn của mình — và qua đó bảo tồn di sản thiêng liêng, phụng vụ, văn hóa và nhân bản của các Giáo hội Đông phương.
Nhân dịp 100 năm, Đức Thánh Cha cũng tưởng nhớ tất cả những ai đã dâng hiến đời mình cho sứ vụ này, và phó thác cho Chúa những người đã mất mạng giữa chiến tranh và bạo lực, nhất là những người đã trung thành với cộng đoàn và với di sản Kitô giáo của mình giữa muôn vàn đau khổ. Ngài nhắc rằng sự trợ giúp mà CNEWA mang đến “không chỉ mang tính nhân đạo”, mà còn diễn tả tình huynh đệ Kitô giáo và “sự hiệp thông nối kết các chi thể của Thân Thể Đức Kitô vượt qua mọi quốc gia, văn hóa và châu lục”. Diễn văn được đọc bằng tiếng Anh.
Vì sao tin này quan trọng với người Công giáo Việt Nam
Tin từ Vatican về một hiệp hội hoạt động ở Trung Đông có thể nghe xa xôi, nhưng thông điệp của nó chạm tới một kinh nghiệm mà người Công giáo Việt Nam hiểu rất rõ: thế nào là một cộng đoàn bị thử thách bởi chiến tranh và di tản, và thế nào là bám rễ lại để giữ đức tin. Trong lịch sử của mình, Giáo hội Việt Nam cũng đã trải qua những cuộc di cư lớn, những cộng đoàn phải rời bỏ quê hương và dựng lại đời sống đức tin từ đầu ở nơi đất mới. Lời của Đức Giáo Hoàng về một gia đình mất quê hương — mất cả cộng đoàn, truyền thống và sự hiện diện của Giáo hội — vì thế không phải là một hình ảnh trừu tượng đối với độc giả Việt Nam.
Thứ hai, tin này nhắc nhớ một chân lý về Giáo hội mà người Công giáo Việt Nam đôi khi ít để ý: Giáo hội Công giáo không chỉ có nghi lễ Latinh quen thuộc. Các Giáo hội Công giáo Đông phương — với phụng vụ, truyền thống và lịch sử riêng, hiệp thông trọn vẹn với Đức Giáo Hoàng — là một phần không thể thiếu của Giáo hội hoàn vũ. Khi các Giáo hội ấy suy yếu vì chiến tranh và di dân, cả Thân Thể Đức Kitô đều bị tổn thương. Việc CNEWA tồn tại suốt một thế kỷ chính là dấu chỉ cho thấy Giáo hội không bỏ rơi các chi thể ở phương Đông của mình.
Thứ ba, cách làm của CNEWA cũng là một bài học cho đời sống bác ái tại Việt Nam: giúp người ta ở lại và sống được trên quê hương mình, thay vì chỉ cứu trợ rồi để họ ra đi. Giáo dục, y tế, đào tạo lãnh đạo địa phương — những việc tưởng chừng âm thầm — lại chính là cách giữ cho một cộng đoàn đức tin còn sống và còn tương lai. Các giáo xứ và Caritas tại Việt Nam vẫn đang làm những việc tương tự mỗi ngày, từ học bổng cho trẻ em nghèo đến các lớp đào tạo giáo lý viên, và tin này cho thấy những việc ấy thuộc về cùng một dòng chảy liên đới của Giáo hội toàn cầu.
Câu hỏi thường gặp
CNEWA là gì?
CNEWA là Hiệp hội Phúc lợi Công giáo Cận Đông (Catholic Near East Welfare Association), do Đức Giáo Hoàng Piô XI thành lập năm 1926. Hiệp hội hỗ trợ nhân đạo và mục vụ cho con người và các Giáo hội Công giáo Đông phương tại Trung Đông, vùng đông bắc châu Phi, Ấn Độ và Đông Âu, đồng thời là nhịp cầu liên đới giữa các cộng đoàn Kitô hữu Bắc Mỹ với các cộng đoàn ở phương Đông.
“Đồng hành là công việc của niềm hy vọng” nghĩa là gì?
Theo Đức Giáo Hoàng Lêô XIV, đồng hành không chỉ là gửi viện trợ. Đó là ở gần những người đang khốn khó để họ không cảm thấy bị lãng quên, giúp các gia đình bám rễ lại trên quê hương thay vì phải rời đi, và nhắc họ rằng đau khổ không phải là câu chuyện cuối cùng. Niềm hy vọng ở đây gắn với việc giữ lại được cộng đoàn, truyền thống và sự hiện diện của Giáo hội tại nơi Tin Mừng đã được rao giảng từ những thế kỷ đầu tiên.
Người Công giáo Việt Nam có thể làm gì?
Trước hết là cầu nguyện cho Kitô hữu Đông phương, nhất là những cộng đoàn đang sống giữa chiến tranh tại Trung Đông. Kế đến là tìm hiểu: biết rằng Giáo hội có nhiều nghi lễ và truyền thống khác nhau sẽ giúp người tín hữu sống ý thức hơn về tính hoàn vũ của đức tin. Và cuối cùng, có thể hỗ trợ qua các kênh bác ái của Giáo hội — từ Caritas giáo phận đến các tổ chức quốc tế như CNEWA — bởi mỗi đóng góp nhỏ đều góp phần giúp một gia đình bám rễ lại trên quê hương mình.
Buổi tiếp kiến khép lại bằng lời cầu chúc của Đức Thánh Cha: xin Chúa củng cố cam kết của CNEWA đối với các Giáo hội Đông phương và giúp hiệp hội kiên trì trong sứ vụ làm dấu chỉ cụ thể cho “sự gần gũi, liên đới và quan tâm yêu thương của Giáo hội hoàn vũ đối với những người con Đông phương của mình”. Một thế kỷ đã qua, và công việc ấy — như Đức Giáo Hoàng vừa nhắc — vẫn còn là một công việc của niềm hy vọng.
Bài gốc
Bài gốc:
- Vatican News — “Pope: ‘Accompanying Christians of the East is an essential work of hope'” — https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2026-11/pope-accompanying-christians-of-east-is-essential-work-of-hope.html
- CathoNews — “Pope Leo XIV: Eastern Aid Is Christian Fraternity” — https://cathonews.com/article/pope-leo-xiv-eastern-aid-is-christian-fraternity-790c88
Paul G — Quản lý Nội dung
Ban Biên tập Tin Công Giáo 24h. Tìm hiểu thêm về chúng tôi tại trang Giới thiệu. Độc giả có góp ý hoặc phát hiện sai sót, vui lòng gửi qua trang Liên hệ.