Ngày 5 tháng 9 là lễ kính Thánh Têrêsa Calcutta, đồng thời đánh dấu 10 năm kể từ khi Mẹ được Giáo hội Công giáo tuyên thánh. Đằng sau hình ảnh quen thuộc của Mẹ là một hành trình phong phú, từ tuổi thơ ở vùng Balkan đến những năm tháng phục vụ người nghèo và các thử thách thiêng liêng.
Mẹ Têrêsa viếng thăm Nhà Trắng ngày 13 tháng 6 năm 1986.
Ngày 5 tháng 9 hằng năm, người Công giáo trên khắp thế giới mừng lễ Thánh Têrêsa Calcutta, thường được biết đến với tên gọi Mẹ Têrêsa. Năm nay cũng là dịp kỷ niệm 10 năm Mẹ được Giáo hội Công giáo tuyên thánh.
Vị nữ tu được biết đến rộng rãi nhờ hoạt động phục vụ những người nghèo nhất tại Ấn Độ và việc thành lập Dòng Thừa sai Bác ái. Tuy nhiên, cuộc đời của Mẹ còn có nhiều khía cạnh ít được biết đến.
1. Mẹ không sinh ra tại Ấn Độ
Mẹ Têrêsa sinh năm 1910 với tên Anjezë (Agnes) Gonxhe Bojaxhiu tại Skopje, khi đó thuộc Đế quốc Ottoman và hiện là thủ đô Bắc Macedonia. Mẹ xuất thân từ một gia đình người Albania và là người con út trong năm người con; hai người anh chị em của Mẹ qua đời khi còn thơ ấu.
2. Mẹ bước vào đời sống tu trì năm 18 tuổi
Năm 12 tuổi, Mẹ cảm nhận lời mời gọi phục vụ người nghèo. Đến năm 18 tuổi, Mẹ rời gia đình để gia nhập Viện Đức Trinh Nữ Maria, còn được gọi là các nữ tu Loreto, một dòng tu Ireland, với ý định phục vụ tại Ấn Độ. Từ đó, Mẹ không còn sống cùng gia đình ruột thịt của mình nữa.
3. Mẹ chọn tên Têrêsa theo Thánh Têrêsa Hài đồng Giêsu
Khi đến Tu viện Rathfarnham ở Ireland, Mẹ chọn tên Têrêsa theo Thánh Têrêsa Hài đồng Giêsu, một nữ tu người Pháp thế kỷ XIX, được gọi là “Bông hoa nhỏ” và nổi tiếng với sự đơn sơ cùng “con đường nhỏ” của mình.
4. Mẹ từng là một giáo viên
Trước khi bắt đầu phục vụ người nghèo, Mẹ Têrêsa đã giảng dạy tại Ấn Độ gần hai thập niên. Mẹ đến Calcutta ngày 6 tháng 1 năm 1929. Sau khi khấn lần đầu năm 1931, Mẹ được sai đến cộng đoàn Loreto Entally và giảng dạy tại Trường nữ sinh St. Mary’s Bengali Medium.
Năm 1937, Mẹ Têrêsa khấn trọn đời với tư cách nữ tu Loreto, sau đó tiếp tục công việc tại trường. Năm 1944, Mẹ trở thành hiệu trưởng của trường.
5. Mẹ nhận được một “lời mời gọi trong lời mời gọi”
Ngày 10 tháng 9 năm 1946, Mẹ Têrêsa trải qua điều mà Mẹ gọi là “lời mời gọi trong lời mời gọi”. Trong những tuần và tháng tiếp theo, Mẹ nhận được sự soi dẫn từ Thiên Chúa để thành lập một cộng đoàn tu trì phục vụ những người nghèo nhất trong số những người nghèo.
6. Mẹ không lập dòng ngay lập tức
Tháng 8 năm 1948, Mẹ Têrêsa rời tu viện Loreto và tham gia một khóa đào tạo y khoa ngắn hạn với các Nữ tu Thừa sai Y khoa tại Patna. Tháng 12 cùng năm, Mẹ trở lại Calcutta và tạm trú với các Tiểu muội Người nghèo.
Trong thời gian này, Mẹ làm việc tại các khu ổ chuột, chăm sóc người bệnh và người hấp hối. Ngày 7 tháng 10 năm 1950, dòng Thừa sai Bác ái chính thức được thành lập.
7. Mẹ cũng thành lập các nhánh dành cho nam giới và linh mục
Nhằm đáp ứng những nhu cầu thể lý và thiêng liêng khác nhau của người bệnh, Mẹ Têrêsa thành lập các Tu huynh Thừa sai Bác ái năm 1963 và các Linh mục Thừa sai Bác ái năm 1984.
Mẹ cũng thành lập những nhóm dành cho giáo dân, trong đó có các Cộng sự viên của Mẹ Têrêsa và các Cộng sự viên Bệnh tật và Đau khổ. Những nhóm này chia sẻ tinh thần cầu nguyện, sống đơn sơ và yêu thương những người thiếu thốn nhất.
8. Mẹ nhận giải Nobel Hòa bình và từ chối yến tiệc truyền thống
Khi nhận giải Nobel Hòa bình năm 1979, Mẹ Têrêsa đề nghị dùng số tiền lẽ ra dành cho yến tiệc theo thông lệ để trao tặng người nghèo.
Qua diễn đàn Nobel, Mẹ cũng lên tiếng về phẩm giá của sự sống con người và nhu cầu bảo vệ những người chưa chào đời.
9. Mẹ từng trải qua những giai đoạn tăm tối sâu xa trong đời sống thiêng liêng
Một trong những khía cạnh đáng ngạc nhiên trong cuộc đời Mẹ Têrêsa là Mẹ đã chịu đựng nhiều thập niên “tăm tối nội tâm” sâu xa. Dù là một người phụ nữ có đời sống cầu nguyện sâu sắc, những lá thư riêng của Mẹ cho thấy đôi lúc Mẹ cảm thấy xa cách Thiên Chúa, ngay cả khi vẫn tiếp tục phục vụ Người.
10. Dòng Thừa sai Bác ái đã lan rộng khắp thế giới
Hiện nay, Dòng Thừa sai Bác ái có 754 cơ sở tại 138 quốc gia trên thế giới, với hơn 5.000 nữ tu đang phục vụ những người nghèo nhất trong số những người nghèo.
