Khi thế giới chuẩn bị hướng về World Cup 2026, kỳ World Cup đầu tiên trong lịch sử được đồng tổ chức tại ba quốc gia Mỹ, Canada và Mexico, hàng tỷ người hâm mộ bóng đá sẽ lại cùng nhau sống trong bầu khí sôi động của môn thể thao vua. Thế nhưng, không phải ai cũng biết rằng đằng sau sự ra đời của giải đấu bóng đá lớn nhất hành tinh này là tầm nhìn của một người Công giáo Pháp: Jules Rimet.
FIFA World Cup hiện là một trong những sự kiện thể thao được theo dõi nhiều nhất thế giới, quy tụ những cầu thủ xuất sắc từ khắp các châu lục. Riêng kỳ World Cup 2026 sẽ diễn ra từ ngày 11/6 đến ngày 19/7, với các trận đấu được tổ chức tại cả ba nước chủ nhà. Đây là lần đầu tiên Canada đăng cai World Cup, trong khi Mỹ từng tổ chức giải đấu vào năm 1994, còn Mexico từng là chủ nhà vào các năm 1970 và 1986. World Cup 2026 cũng là kỳ World Cup nam lần thứ 23, giải đấu quốc tế được tổ chức bốn năm một lần.
Tuy nhiên, trước khi World Cup trở thành ngày hội thể thao toàn cầu như hôm nay, người đặt nền móng cho giải đấu này là Jules Rimet đã mang trong mình một lý tưởng rất đặc biệt. Ông không chỉ nhìn bóng đá như một cuộc thi đấu, mà còn như một phương thế để nối kết con người, vượt qua những chia rẽ về ngôn ngữ, tầng lớp, biên giới và chính trị.
Jules Rimet sinh ngày 14/10/1873 tại làng Theuley, nước Pháp, trong một gia đình Công giáo đạo đức. Từ khi còn trẻ, ông đã được biết đến là người có lòng thương cảm đối với người nghèo và chịu ảnh hưởng sâu sắc từ học thuyết xã hội của Giáo hội Công giáo.
Năm 1891, Đức Giáo hoàng Lêô XIII ban hành Thông điệp Rerum Novarum, đề cập đến những bất công xã hội, tình trạng nghèo đói, bóc lột lao động và các điều kiện sống khắc nghiệt phát sinh từ cuộc Cách mạng Công nghiệp. Thông điệp này đã tác động mạnh đến Jules Rimet. Khi mới 17 tuổi, ông đã tham gia thành lập một tổ chức nhằm trợ giúp xã hội và y tế cho người nghèo.
Bên cạnh mối quan tâm đến công bằng xã hội, Jules Rimet cũng là người yêu thể thao. Ông tin rằng thể thao, đặc biệt là bóng đá, có khả năng đưa con người đến gần nhau hơn, bất kể họ thuộc chủng tộc, quốc gia hay tầng lớp xã hội nào. Với ông, thể thao không chỉ dành cho giới thượng lưu, mà phải mở ra cho tất cả mọi người.
Năm 24 tuổi, Jules Rimet thành lập một câu lạc bộ thể thao mang tên Red Star. Điểm đặc biệt của câu lạc bộ này là mở cửa cho mọi người, không phân biệt địa vị xã hội. Trong bối cảnh bóng đá thời đó còn bị xem là môn thể thao của người Anh hoặc của tầng lớp bình dân, Rimet vẫn mạnh dạn đưa bóng đá vào hoạt động của câu lạc bộ, góp phần giúp môn thể thao này dần được nhìn nhận và phát triển rộng rãi hơn.
Năm 1904, Jules Rimet góp phần thành lập Liên đoàn Bóng đá Thế giới, tức FIFA. Sau khi phục vụ trong Thế chiến thứ nhất, ông trở lại với công việc trong lĩnh vực bóng đá và đến năm 1921, ông trở thành Chủ tịch FIFA.
Dưới sự lãnh đạo của Jules Rimet, ý tưởng tổ chức một giải vô địch bóng đá thế giới dần trở thành hiện thực. Chín năm sau khi ông đảm nhận vai trò Chủ tịch FIFA, kỳ World Cup đầu tiên đã được tổ chức tại Uruguay vào năm 1930.
Đối với Rimet, World Cup không đơn thuần là một giải đấu thể thao. Ông xem đây là cơ hội để các quốc gia gặp gỡ nhau trong tinh thần hữu nghị, góp phần xây dựng sự hiểu biết, tình đoàn kết và hòa bình giữa các dân tộc. Trong bối cảnh thế giới vừa trải qua chiến tranh và còn đầy chia rẽ, tầm nhìn ấy mang ý nghĩa rất lớn.
Jules Rimet cũng nỗ lực thúc đẩy việc chuyên nghiệp hóa bóng đá. Ông hiểu rằng nếu thể thao muốn thực sự thuộc về mọi người, thì những cầu thủ xuất thân từ tầng lớp lao động cũng phải có cơ hội sống bằng tài năng và niềm đam mê của mình. Chính vì thế, ông góp phần mở đường để bóng đá không chỉ là trò chơi giải trí, mà còn trở thành một nghề nghiệp chính đáng.
Jules Rimet giữ chức Chủ tịch FIFA trong suốt 33 năm. Từ năm 1930 đến năm 1970, chiếc cúp vô địch World Cup được mang tên ông: Cúp Jules Rimet, như một sự ghi nhận đối với người đã góp phần biến giấc mơ về một giải bóng đá thế giới thành hiện thực.
Ông qua đời năm 1956. Với vai trò trong việc sáng lập và phát triển World Cup, Jules Rimet từng được đề cử giải Nobel Hòa bình. Điều này cho thấy tầm nhìn của ông về bóng đá không chỉ dừng lại ở thể thao, nhưng còn gắn với khát vọng hòa bình và tình huynh đệ giữa các dân tộc.
Trong cuốn sách “Lịch sử bóng đá qua 100 hiện vật”, Yves Rimet, cháu trai của Jules Rimet, đã nhớ về ông nội mình như một con người nhân văn và lý tưởng, tin rằng thể thao có thể góp phần đoàn kết thế giới. Ông cũng nhận ra rằng, để thể thao quốc tế thực sự dân chủ và đến được với quần chúng, bóng đá cần được chuyên nghiệp hóa.
Nhìn lại hành trình của Jules Rimet, có thể thấy World Cup không chỉ được khai sinh từ niềm đam mê bóng đá, nhưng còn từ một tầm nhìn thấm đẫm tinh thần Công giáo: quan tâm đến người nghèo, tôn trọng phẩm giá con người, xây dựng tình huynh đệ và khát vọng hòa bình. Từ lý tưởng ấy, World Cup đã trở thành một sự kiện có sức quy tụ đặc biệt, nơi hàng tỷ người trên thế giới cùng hướng về một trái bóng, nhưng sâu xa hơn là cùng chia sẻ niềm vui, hy vọng và tinh thần hiệp nhất.
Tác giả: Francesca Pollio Fenton
Nguồn: National Catholic Register, 09/6/2026
Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
